Porady językoznawcy

Mi, ci, cię, go, mu? A może mnie, tobie, ciebie, jego, jemu? Zarówno ludzie dorośli, jak i dzieci mają wiele problemów z krótkimi i pełnymi formami zaimkowymi. Dorosłym wydaje się, że formy krótsze są niestaranne, dzieci natomiast chętniej ich nadużywają. - A mi, mi, mamusiu? - Wołają w sklepie przy półce ze słodyczami. Reguła jest jednak taka, że na początku wypowiedzenia musi pojawić się zaimek w pełnej formie - A mnie, mamusiu? Jemu należy się porządne lanie. Tobie trzeba ciągle zwracać uwagę. Ciebie kocham i szanuję. Dłuższe postaci zaimkowe są używane także po czasownikach, jednak tylko i wyłącznie wtedy, gdy przeciwstawiane są im jakieś inne treści, np. Oddałam tobie ten formularz, nie Tomkowi. Tylko jemu ufam i tylko jego o to poproszę. Wybierz jego, nie Krzyśka. Pozycja po czasownikach jest najbardziej typowa dla zaimków i stosowanie form krótkich (cię, ci, mi, go, mu) jest jednocześnie jedynymi poprawnymi konstrukcjami! - Ufam ci bezgranicznie. Kocham cię bezwarunkowo. Oddam mu ten zegarek. Proszę o przyznanie mi stypendium.
PrzysÅ‚uchujÄ…c siÄ™ czÄ™sto codziennej rozmowie przypadkowo napotkanych osób, muszÄ™ stwierdzić z przykroÅ›ciÄ…, że wiele z nich ma problem z odmianÄ… podstawowych czasowników. Tym razem zanalizujÄ™ krótko odmianÄ™ czasowników umieć i rozumieć, gdyż bardzo czÄ™sto stosowane sÄ… niepoprawnie, chodzi głównie o 3 osobÄ™ l. mnogiej, umiem, umiesz, umie, umiemy, umiecie, umiejÄ…. Analogiczna odmiana obowiÄ…zuje w przypadku rozumieć (rozumiejÄ… i umiejÄ… to jedyne poprawne i używane „od zawsze” formy, nie umiom i rozumiom). Ostatnim nurtujÄ…cym mnie zagadnieniem jest odmiana liczebników. Liczebnik to część mowy, która okreÅ›la liczbÄ™, liczebność, ilość, kolejność lub wielokrotność. CzÄ™stotliwość użycia liczebników jest duża i sÄ… one niewÄ…tpliwie „zmorÄ…” obcokrajowców uczÄ…cych siÄ™ jÄ™zyka polskiego, np. liczebniki półtorej i półtora. Półtora w swej formie stosowany jest z rzeczownikami rodzaju mÄ™skiego i nijakiego - półtora chleba, półtora kotleta, półtora litra, zaÅ› forma półtorej Å‚Ä…czy siÄ™ z rzeczownikami rodzaju żeÅ„skiego - półtorej szklanki, półtorej godziny, półtorej miski. Nie mniej trudnoÅ›ci sprawiajÄ… liczebniki zbiorowe, obaj czy oboje, a może obie? Jeżeli jest mowa o sytuacji, w której wystÄ™puje dwóch czÅ‚onków rodzaju mÄ™skiego, to funkcjonuje wówczas forma obaj (dziadkowie, pisarze, czÅ‚onkowie, synowie, prezesi, itd.), natomiast w przypadku małżeÅ„stwa, pary, dwóch osób odmiennej pÅ‚ci, zastosować należy formÄ™ oboje (Tomek i Kasia, babcia i dziadek, mama i tato). Gdy wystÄ™pujÄ… dwie postaci rodzaju żeÅ„skiego, to nie ma wÄ…tpliwoÅ›ci, że należy użyć formy obie (studentki, dziewczyny, babcie, itd.).

AD