Kartka z kalendarza: listopad

1 listopada 1918 - 22 maja 1919 r. - Bohaterska i zwyciÄ™ska bitwa o Lwów. W dniu 1 listopada, w wyniku ataku UkraiÅ„ców, rozpoczÄ…Å‚ siÄ™ polsko-ukraiÅ„ski konflikt zbrojny o Lwów. Walki rozpoczęły siÄ™ nad ranem, kiedy UkraiÅ„ski Komitet Wojskowy dokonaÅ‚ zbrojnego zamachu i przy pomocy żoÅ‚nierzy z puÅ‚ków ukraiÅ„skich opanowaÅ‚ najważniejsze gmachy publiczne we Lwowie. NastÄ™pnie UkraiÅ„cy proklamowali utworzenie ZachodnioukraiÅ„skiej Republiki Ludowej. Przeciw tym dziaÅ‚aniom wystÄ…piÅ‚y polskie organizacje konspiracyjne, polscy mieszkaÅ„cy Lwowa, w tym mÅ‚odzież, nazwana później OrlÄ™tami Lwowskimi. Już od rana 1 listopada spontanicznie powstaÅ‚y dwa polskie punkty oporu. W szkole im. Henryka Sienkiewicza przy ul. Polnej znajdowaÅ‚ siÄ™ zalążek batalionu kadrowego Wojska Polskiego, którym dowodziÅ‚ kpt. ZdzisÅ‚aw Tatar-TrzeÅ›niowski. Gdy o godz. 10 oddziaÅ‚ ukraiÅ„ski uderzyÅ‚ na szkoÅ‚Ä™, obroÅ„cy stawili opór i odparli atak. PodjÄ™cie walki i odparcie ataku byÅ‚o - jak wspominaÅ‚ Tadeusz Felsztyn - wyÅ‚Ä…cznÄ… zasÅ‚ugÄ… kpt. TrzeÅ›niowskiego, a „czyn szkoÅ‚y staÅ‚ siÄ™ decydujÄ…cym elementem w dziejach obrony Lwowa, ponieważ jÄ… zapoczÄ…tkowaÅ‚ i dal jej kierunek”. W późniejszym okresie coraz wiÄ™kszego wsparcia udzieliÅ‚o powstajÄ…ce Wojsko Polskie. Pierwszy etap konfliktu 1918-1919 r. zakoÅ„czyÅ‚ siÄ™ w nocy z 22 na 23 listopada 1918 r., gdy oddziaÅ‚y Armii Halickiej wycofaÅ‚y siÄ™ ze Lwowa, rozpoczynajÄ…c równoczeÅ›nie jego oblężenie. Wobec ofensywy Wojska Polskiego wojska ukraiÅ„skie zakoÅ„czyÅ‚y oblężenie Lwowa i wycofaÅ‚y siÄ™ 22 maja 1919 r. Obrona Lwowa w 1918 byÅ‚a jednym z frontów wojny polsko-ukraiÅ„skiej (1918-1919). Walki w mieÅ›cie zakoÅ„czyÅ‚y siÄ™ zniesieniem ukraiÅ„skiego okrążenia i zwyciÄ™stwem Polaków.


11 listopada - Narodowe Święto Niepodległości - ustanowione w rocznicę odzyskania Niepodległości w 1918 r., po 123 latach zaborów (1795-1918). Święto to ustanowiono w 1937 r., a później zniesiono ustawą Krajowej Rady Narodowej w dniu 22 lipca 1945 r., ale przywrócono je w 1989 r. Jeśli idzie o ten jakże ważny dla Polaków dzień to zachęcam do samodzielnego zgłębienia tematu w odpowiedniej literaturze.


Na podstawie:

1. www.naukawpolsce.pap.pl

2. www.lwow.com.pl

Paweł Becela