Warto wiedzieć...

darowizna mieszkania bliskim

Chciałbyś przekazać swoje mieszkanie bliskiej osobie, ale nie wiesz jak to zrobić? Obawiasz się, że sam zostaniesz bez dachu nad głową?
Darowanie bliskiej osobie nasze mieszkania odbywa się poprzez sporządzenie aktu notarialnego umowy darowizny przed notariuszem. Do umowy muszą stawić się "Darczyńca" (czyli osoba, która jest właścicielem nieruchomości) oraz osoba, której chcemy przekazać nasze mieszkanie czyli "Obdarowany". Jeśli osoba, której chcemy przepisać nasze lokum to małżonek, zstępny, wstępny, pasierb, rodzeństwo, ojczym czy macocha to na podstawie przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn osoby te znajdują się w kręgu osób zwolnionych od nabycia prawa własności tego mieszkania. Czyli nie będą zobowiązane do zapłaty podatku należnego od nabycia tej nieruchomości.
Zstępny- to inaczej potomek, pojęcie oznaczające każdego kolejnego potomka tej samej osoby: jej dziecko, wnuka, prawnuka, praprawnuka itd.
Wstępny - pojęcie oznaczające każdego przodka danej osoby: jej rodzica (ojca, matkę), dziadków (dziadka, babcię), pradziadków (pradziadka, prababcię), prapradziadków itd. Stosunek faktyczny pomiędzy daną osobą a jej wstępnym polega na tym, że ta pierwsza pochodzi od tego drugiego.
Przed przyjściem do notariusza musimy się zastanowić ile jest warte nasze mieszkanie. Jeśli nie potrafimy sami określić ceny, możemy dopytać się np. w biurze pośrednictwa nieruchomościami. Ustalenie wartości naszego mieszkania jest istotne, ponieważ to my wskazujemy notariuszowi wartość darowizny i to od tej wartości notariusz ustali kwotę wynagrodzenia należną za sporządzenie umowy darowizny. Jednakże nie możemy podać wartości nie zgodnej ze stanem rzeczywistym i np. zaniżyć kwotę, gdyż wartości te są kontrolowane przez urząd skarbowy, który weryfikuje czy podana przez nas kwota odpowiada wartości rynkowej.
Do sporządzenia umowy należy przedłożyć notariuszowi m.in. odpis z księgi wieczystej dotyczący naszego mieszkania (jeśli została założona); podstawę nabycia nieruchomości (czyli np. akt notarialny umowy sprzedaży; postanowienie sądu stwierdzające nabycie spadku czy inny dokument potwierdzający, iż mieszkanie należy do nas). W zależności od stanu prawnego nieruchomości, dodatkowo możemy zostać zobowiązani przez notariusza do przedłożenia innych dokumentów, poza wyżej wymienionymi.
Aby zabezpieczyć prawnie możliwość do korzystania przez nas z mieszkania, które chcemy darować, Obdarowany może w umowie darowizny zawartej przed notariuszem ustanowić nieodpłatną i dożywotnią służebność mieszkania na rzecz Darczyńcy. Nie będąc już właścicielem bezpłatnie i na czas naszego życia będziemy mogli korzystać z tego mieszkania, całego bądź jego części (przykładowo: jednego pokoju z prawem swobodnego poruszania się po pozostałej części mieszkania).
Nie musimy martwić się rozliczeniami z urzędem skarbowym, ponieważ zrobi to w naszym imieniu notariusz, który złoży również wniosek do księgi wieczystej o wpis Obdarowanego jako właściciela nieruchomości, bądź w przypadku braku księgi wieczystej złoży wniosek o jej założenie.

Oprac. Anna Kilian
aplikant notarialny

Podstawa prawna:
- kodeks cywilny z dnia 23 kwietnia 1964 r. z późn. zm;
- ustawa o podatku od spadków i darowizn z dnia 28 lipca 1983 r. z późn. zm .