archiwum - 09 - kwiecień

 
 

Porady językoznawcy

Zajawka
Słowo to stało się niewątpliwie w ostatnim czasie bardzo popularne i coraz częściej stosowane w różnych kontekstach, często w trakcie oficjalnej wypowiedzi. Jest to jednak niestosowne ze względu na potoczność tego wyrazu. Sytuacja oficjalna wymaga posłużenia się jego synonimem - zwiastun.

Akcent w języku polskim
W języku polskim istnieje akcent tzw. paroksytoniczny, to znaczy padający na drugą sylabę od końca. Poprawne akcentowanie sprawia użytkownikom języka polskiego ogromne trudności, chodzi tu także o rodowitych Polaków, ponieważ w przypadku obcokrajowców posługujących się językiem polskim problemy z właściwym stawianiem akcentu są jeszcze większe. Akcent jest stały i pada zasadniczo na drugą sylabę od końca, np. sąsiadka, droga, ławka, pospolity, marchewka, poszli, jadłam, mówiła, jednak od tej zasady istnieje kilka fundamentalnych wyjątków:
- wyrazy pochodzenia obcego zakończone są na -yka, -ika, w których akcent pada na trzecią sylabę od końca, np. matematyka, fizyka, informatyka, botanika, muzyka, logika;
- 1 i 2 osoba liczby mnogiej czasu przeszłego, tu akcent pada na trzecią sylabę od końca, np. pisaliśmy, rozmawialiście, czytałyście, skończyliśmy;
- wszystkie osoby liczby pojedynczej i 3 osoba liczby mnogiej trybu przypuszczającego, tu również akcent pada na trzecią sylabę od końca, np. pisałabym, zrobiłbyś, napisałaby, wypożyczyliby, zaśpiewałyby;
- trójsylabowe formy liczebników od 400 do 900, akcent pada na trzecią sylabę, np. czterysta (wyjątek: czterystoma), pięciuset, siedemset, dziewięciuset, itd.;
- 1 i 2 osoba liczby mnogiej trybu przypuszczającego, np. namalowalibyśmy, zrobilibyście, odpowiedziałybyście, przeczytalibyście, w których akcent pada na czwartą sylabę od końca;
- niektóre wyrazy rodzime, a także inne wyrazy zapożyczone, w których akcent pada na trzecią sylabę od końca, np. ryzyko, prezydent, uniwersytet, komitet, itd.

SUPER-
Na różnego typu billboardach, w reklamach, czy w programach telewizyjnych wiele przedmiotów, osób, zjawisk okreÅ›la siÄ™ sÅ‚owem super. Super staÅ‚o siÄ™ dosÅ‚ownie wszystko, poczÄ…wszy od nowych trampek, spodni i skarpet, a zakoÅ„czywszy na weekendowej imprezie, pogodzie, wypadzie za miasto, zakupach, czy nawet „superciacho”, okreÅ›lajÄ…ce atrakcyjnego mężczyznÄ™. CzÄ…stka super- zachowuje siÄ™ podobnie do przedrostów, co przejawia siÄ™ także w jego łącznej pisowni, np. superniania, superdziewczyna, supermama, superpogoda, superbudowla, czy superzakupy. Tylko taka pisownia rzeczowników jest poprawna, ale istnieje też sÅ‚owo super pisane oddzielenie, kiedy peÅ‚ni ono funkcjÄ™ przymiotnika, np. Na urodzinach u Tomka byÅ‚o super., wykrzyknika, np. Idziemy na zakupy. - Super!, lub przysłówka, np. ByÅ‚o super!.

AD

[PANEL PRAWY]
 
w numerach archiwalnych

na stronie www
 
 
Wiadomości Żmigrodzkie
rss wykonanie
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług, personalizacji reklam i analizy ruchu. Informacje o sposbie korzystania z witryny, udostępniamy partnerom społecznościowym, reklamowym i analitycznym. Korzystając z tej strony, wyrażasz na to zgodę.